ارزیابی عملکرد ارقام کلزای بهاره مقاوم به سرما در تاریخ کشت های پاییز و زمستان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

چکیده

به منظور بررسی اثر تاریخ کاشت بر عملکرد و اجزای عملکرد ۹ رقم کلزای بهاره مقاوم به سرما از سه گونه Brassica napus، Brassica rapa و Brasica juncea، آزمایشی در سال زراعی ۸۶- ۱۳۸۵ در مزرعه تحقیقاتی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی (مشهد) اجرا گردید. این آزمایش در سه تاریخ کاشت مهرماه، آبانماه و اسفندماه در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار طراحی و اجرا شد و نتایج جداگانه بدست آمده از هر تاریخ کاشت مورد تجزیه مرکب کلی قرار گرفت. ارقام شامل ۹ رقم معرفی شده (Hyola۴۰۱، Hyola۳۳۰، Option۵۰۰، RGS۰۰۳، Sarigol، Zarfam، ParkLand، GoldRush و Bp.۱۸) بودند. صفات مورد بررسی دراین تحقیق عبارت از، عملکرد دانه، تعداد شاخه فرعی، تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف و وزن هزار دانه بودند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که تاریخ کاشت و رقم روی تمام صفات اثر معنی داری داشتند. رقم × تاریخ کاشت نیز تنها روی عملکرد دانه، تعداد دانه در غلاف، وزن هزار دانه اثر معنی دار داشت. در مجموع بیشترین عملکرد ارقام با متوسط ۹/۲۳۳۸ کیلوگرم در هکتار از تاریخ کاشت اول بدست آمد. در این تاریخ کاشت ارقام GoldRush و Hyola۴۰۱ با میانگین حدود ۳۰۰۰ کیلوگرم در هکتار بالاترین عملکرد را به خود اختصاص دادند. در تاریخ کاشت دوم رقم GoldRush با متوسط ۷۷/۲۶۷۲ کیلوگرم در هکتار بیشترین عملکرد دانه را کسب نمود. در تاریخ کاشت سوم رقم Hyola۳۳۰ بامیانگین عملکرد۶/۱۴۷۴ بیشترین عملکرد دانه را داشت. به نظر می رسد که هیبریدهای هایولا تطابق خوبی در شرایط متغیر آزمایش نشان داده اند و با توجه به برخورداری این ارقام هیبرید از ویژگی هتروزیس گزینه های مناسبی برای کشت در تاریخ کاشت های دیر می باشند.