بهبود رشد و عملکرد گیاه کینوا از طریق پیش‌‎تیمار بذر و محلول‌پاشی با اسیدهای آمینه سرین و گلوتامین

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

ریحانه رابعی

مهدی برادران فیروزآبادی

مصطفی حیدری

گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران

10.22067/jcesc.2026.95496.1425

چکیده

به منظور بررسی تأثیر اسیدهای آمینه بر بهبود پروتئین و عملکرد دانه کینوا آزمایشی در سال 1402 در آزمایشگاه و مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه صنعتی شاهرود اجرا گردید. آزمایش به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل پیش­تیمار بذر در چهار سطح (صفر (عدم پیش­‌تیمار)، آب مقطر، سرین و گلوتامین هر کدام با غلظت­ 200 میلی­گرم در لیتر) و محلول­پاشی برگی در چهار سطح (شاهد (آب مقطر)، سرین، گلوتامین، ترکیب توأم سرین و گلوتامین هر کدام با غلظت 200 میلی­گرم در لیتر) بود. پیش­تیمار بذور با مواد و غلظت­های یاد شده با رعایت اصول هوادهی بذر به مدت سه ساعت و محلول­پاشی برگی قبل از گلدهی گیاه در شرایط مناسب انجام شد. نتایج نشان داد که اسیدهای آمینه ضمن کاهش پراکسیداسیون لیپیدها و بهبود وضعیت آب برگ سبب افزایش عملکرد شدند. پیش­تیمار و محلول­پاشی با سرین، پیش­تیمار و محلول­پاشی با گلوتامین، پیش­تیمار با سرین به همراه محلول­پاشی توأم سرین و گلوتامین، پیش­تیمار با گلوتامین و محلول­پاشی توأم این دو ماده موجب افزایش وزن هزار دانه در محدوده 27/10 تا 20/12 درصد و افزایش تعداد دانه در خوشه در محدوده 10/9 تا 97/11 درصد گردیدند. محلول­پاشی توأم سرین و گلوتامین و هم­چنین محلول­پاشی گلوتامین و سرین به تنهایی به ترتیب منجر به افزایش 82/0،  59/0 و  52/0 درصدی پروتئین دانه شدند. بیشترین عملکرد دانه مربوط به کاربرد پیش‌تیمار و محلول­‌پاشی سرین، پیش­تیمار و محلول­پاشی گلوتامین و پیش­تیمار با گلوتامین به همراه محلول­پاشی توأم سرین و گلوتامین بود که به ترتیب نسبت به شاهد افزایش 52/30،  91/30 و 02/31 درصدی را نشان دادند. در نهایت در محدوده پژوهش انجام شده کاربرد پیش­تیمار بذرها با سرین و گلوتامین به همراه محلول­پاشی برگی توأم این دو ماده جهت افزایش پروتئین و عملکرد دانه کینوا توصیه می­‌گردد.

کلیدواژه‌ها

اسیدهای آمینه

پیش‌تیمار

کینوا

محلول‌پاشی

موضوعات

• تنش های محیطی

---