تأثیر شاخص های رشد بر توان رقابتی ارقام کلزا (Brassica napus) با علف هرز خردل وحشی(Sinapis arvensis)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

علیرضا صفاهانی ¹

بهنام کامکار ²

اسکندر زند ³

ناصر باقرانی ⁴

محسن باقری ⁵

¹ دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائمشهر

² دانشگاه فردوسی مشهد

³ موسسه گیاهپزشکی کشور

⁴ مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان

⁵ مرکزتحقیقات کشاورزی ومنابع طبیعی استان گلستان

10.22067/gsc.v5i2.1152

چکیده

به منظور بررسی اهمیت شاخص‏های رشد در قابلیت رقابت ارقام مختلف کلزا در برابر علف هرز خردل وحشی یک تحقیق مزرعه‏ای بصورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 85-1384 در مزرعه تحقیقاتی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی گلستان اجرا گردید. فاکتورهای آزمایش شامل ارقام کلزا در 7 سطح شامل (زرفام ، طلایه ، ساری گل ، آرجی اس 003 ، آپشن 500، هایولا 401 و هایولا 330 ) و تراکم خردل وحشی در دو سطح ( صفربوته به عنوان شاهد و 30 بوته خردل وحشی در مترمربع ) ‌بود. علاوه بر آن کشت خالص علف هرز خردل وحشی در هر تکرار منظور شد. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که خردل وحشی سبب کاهش معنی دار عملکرد، ماده خشک، میزان سطح برگ، دوام سطح برگ و سرعت رشد گیاه در تمامی ارقام کلزا مورد آزمایش، ایجاد کرد. در شرایط خالص بیشترین مقدار عملکرد، تجمع ماده خشک، شاخص سطح برگ، سرعت توسعه نسبی سطح برگ و سرعت رشد گیاه به رقم هایولا330 تعلق داشت. بیشترین کاهش عملکرد، ماده خشک و شاخص سطح برگ نسبت به شاهد در شرایط مخلوط به رقم آپشن 500 تعلق داشت و کمترین تاثیر منفی رقابت بر صفات مورد اندازه‏گیری در رقم رقیب زرفام مشاهده شد. با توجه به نتایج به دست آمده به نظر می‏رسد که شاخص سطح برگ به همراه توزیع عمودی سطح برگ و سرعت توسعه نسبی سطح برگ را می‏توان از جمله شاخص‏های موثر در کم کردن بیوماس علف هرز خردل وحشی و نیز توانایی تحمل ارقام دانست.

---